به گزارش بورس فوری،سفر محسن پاکنژاد، وزیر نفت، به هند را میتوان یکی از مهمترین تحرکات دیپلماسی انرژی ایران در چارچوب همکاریهای دوجانبه و چندجانبه ارزیابی کرد؛ سفری که علاوه بر دیدار با مقامهای هندی، با حضور در نشست وزیران نفت و انرژی گروه بریکس همراه بود و بر توسعه همکاریهای راهبردی در حوزه انرژی تأکید داشت.
وزیر نفت در بدو ورود به هند با اشاره به سابقه تاریخی روابط تهران و دهلینو، بر آمادگی ایران برای گسترش همکاریها در تمامی حوزهها، بهویژه بخش انرژی، تأکید کرد و این رویکرد را محور اصلی رایزنیهای خود در این سفر دانست.
احیای همکاریهای انرژی
ایران و هند طی دهههای گذشته از شرکای مهم یکدیگر در حوزه انرژی بودهاند و تا پیش از بازگشت تحریمهای آمریکا در سال ۲۰۱۹، هند یکی از بزرگترین خریداران نفت خام ایران محسوب میشد. توقف واردات نفت ایران پس از لغو معافیتهای تحریمی، روابط انرژی دو کشور را با وقفه مواجه کرد، اما مذاکرات درباره همکاری در پروژههای نفت، گاز، بندر چابهار و کریدور بینالمللی شمال ـ جنوب همچنان ادامه یافت.
در جریان سفر اخیر، پاکنژاد با وزیر نیرو، مسکن و امور شهری هند و همچنین وزیر نفت و گاز طبیعی این کشور دیدار و درباره توسعه همکاریهای دوجانبه در بخشهای نفت، گاز و بازرگانی گفتوگو کرد.
به گفته وزیر نفت، یکی از محورهای اصلی مذاکرات، بررسی زمینههای سرمایهگذاری شرکتهای هندی در پروژههای صنعت نفت ایران بوده است؛ موضوعی که در صورت فراهم شدن شرایط، میتواند همکاری دو کشور را از تجارت نفت فراتر برده و به مشارکت در پروژههای توسعهای منجر شود.
پیشنهاد «مشارکت امنیت انرژی بریکس»
بخش مهمی از برنامههای وزیر نفت به حضور در نشست وزیران نفت و انرژی بریکس اختصاص داشت. پاکنژاد در این نشست با اشاره به چالشهای پیش روی بازار جهانی انرژی، از جمله افزایش ریسکهای ژئوپلیتیکی و تهدید زیرساختهای انرژی، پیشنهاد تشکیل «مشارکت امنیت انرژی بریکس» را مطرح کرد.
وی این ابتکار را بستری برای حفاظت از زیرساختهای حیاتی انرژی، افزایش تابآوری زنجیره تأمین، توسعه سرمایهگذاری مشترک و تقویت تبادل اطلاعات میان کشورهای عضو بریکس دانست.
وزیر نفت همچنین با ارائه ظرفیتهای صنعت انرژی ایران اعلام کرد تولید سالانه گاز طبیعی کشور از ۲۸۰ میلیارد مترمکعب فراتر رفته و ظرفیت تولید نفت به روزانه ۴.۲ میلیون بشکه و فرآوردههای نفتی به ۲.۴ میلیون بشکه در روز رسیده است.
فناوری؛ محور جدید همکاریها
در جریان این سفر، وزیر نفت در آیین افتتاح مرکز تعالی دیجیتال بریکس برای شبکههای هوشمند و ذخیرهسازی انرژی نیز حضور یافت و توسعه فناوریهای نوین، هوش مصنوعی، شبکههای هوشمند و سامانههای ذخیرهسازی انرژی را از مهمترین محورهای همکاری آینده کشورهای عضو بریکس برشمرد.
به اعتقاد وی، توسعه همکاریهای فناورانه میتواند شکافهای تکنولوژیک میان اعضای این گروه را کاهش داده و زمینه اجرای پروژههای مشترک و انتقال دانش فنی را فراهم کند.
روابطی فراتر از نفت
در کنار همکاریهای اقتصادی، پیشینه تاریخی و فرهنگی روابط ایران و هند نیز همچنان یکی از مهمترین پشتوانههای توسعه مناسبات دو کشور به شمار میرود. اشتراکات فرهنگی، سابقه حضور زبان فارسی در شبهقاره و همکاریهای دانشگاهی و فرهنگی، ظرفیتهایی هستند که میتوانند در کنار روابط اقتصادی، مسیر گسترش همکاریهای آینده را هموار کنند.
در مجموع، سفر وزیر نفت به هند نشان میدهد تهران و دهلینو در تلاش هستند روابط خود را متناسب با تحولات جدید اقتصاد و انرژی جهان بازتعریف کنند؛ روابطی که این بار علاوه بر تجارت نفت، بر سرمایهگذاری مشترک، انتقال فناوری، امنیت انرژی، توسعه زیرساختها و همکاری در چارچوب بریکس استوار خواهد بود.