به گزارش بورس فوری، حجتالله صیدی در آیین آغاز پذیرهنویسی نخستین صندوق سرمایهگذاری ارزی کشور با اشاره به شرایط اقتصادی ایران اظهار کرد: کشور در مقطع مهم و ویژهای قرار دارد و در چنین شرایطی، بخشهای مختلف اقتصادی باید با حداکثر ظرفیت خود فعالیت کنند. دولت و بخش خصوصی نیز در حوزههایی مانند تأمین مواد اولیه، انجام امور گمرکی، حفظ ذخایر کالاهای اساسی و تداوم صادرات نفت، گاز، محصولات پتروشیمی و مواد معدنی، تلاش گستردهای انجام میدهند.
وی افزود: این رویکرد باید در بازارهای مالی نیز دنبال شود؛ چراکه اگر اقتصاد کشور قرار است در برابر فشارهای موجود مقاومت کند، بازار پول و سرمایه نیز باید بتوانند وظایف خود را به شکل کارآمد و با بیشترین ظرفیت انجام دهند.
همکاری نزدیک بازار پول و سرمایه
رئیس سازمان بورس با اشاره به افزایش همکاری میان بازار پول و سرمایه گفت: این دو بازار در سالهای اخیر در حوزههای مختلف همکاری نزدیکی داشتهاند و در موارد متعددی نیز نتایج این هماهنگی به شکل ملموس مشاهده شده است.
صیدی ادامه داد: توسعه ابزارهای مالی مشترک و طراحی ابزارهای جدید میتواند به افزایش کارایی بازارهای مالی و ایجاد ثبات و آرامش در بازار پول و سرمایه کمک کند. این موضوع در قالب برنامه راهبردی وزارت امور اقتصادی و دارایی با عنوان «طرح رویش» نیز دنبال میشود.
به گفته وی، یکی از محورهای این برنامه، فعالسازی داراییها و ثروتهای راکد و تبدیل آنها به منابع ارزشآفرین برای اقتصاد است.
حداقل ۸۰ تا ۹۰ میلیارد دلار منابع ارزی
رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار در ادامه به ظرفیت منابع ارزی کشور اشاره کرد و گفت: حتی در سختترین شرایط، منابع ارزی ایران حداقل در محدوده ۸۰ تا ۹۰ میلیارد دلار قرار داشته است.
وی افزود: کشوری با حجم قابل توجه صادرات و واردات، طبیعتاً بخشی از منابع ارزی خود را در اختیار مردم و بنگاهها دارد. بخشی از این منابع ممکن است در بانکها نگهداری شود و بخشی دیگر به شکل نقدی، در اختیار اشخاص یا در صندوقهای امانات قرار گرفته باشد.
صیدی تأکید کرد: درباره میزان دقیق ارزی که در اختیار مردم قرار دارد، برآورد مشخصی وجود ندارد، اما با استفاده از شاخصهای مختلف میتوان تصویری از حجم این منابع به دست آورد. مهم این است که برای این ظرفیت، ابزار مالی مناسبی طراحی شود تا منابع مذکور بتوانند در اقتصاد نقشآفرینی کنند.
وی صندوقهای سرمایهگذاری ارزی را یکی از ابزارهای تعریفشده برای این منظور دانست و گفت: این صندوقها میتوانند بخشی از منابع ارزی را جذب کرده و زمینه استفاده مؤثرتر از آنها را در اقتصاد فراهم کنند.
صندوقهای ارزی در مسیر «طرح رویش»
رئیس سازمان بورس با اشاره به جایگاه صندوقهای ارزی در برنامه «رویش» اظهار کرد: در این برنامه، فعالسازی ثروتهای راکد کشور و تبدیل آنها به منابع ارزشآفرین مورد توجه قرار گرفته است و صندوقهای ارزی نیز در همین چارچوب تعریف شدهاند.
صیدی ادامه داد: حتی در شرایط تحریمی، جریان منابع ارزی ناشی از صادرات نفت، فرآوردههای نفتی، محصولات پتروشیمی، مواد معدنی و سایر کالاها ادامه دارد و حجم تجارت خارجی کشور در سالهای مختلف از ۱۰۰ میلیارد دلار نیز فراتر رفته است.
وی افزود: طبیعی است که در اقتصادی با چنین حجم تجاری، بخشی از داراییهای ارزی در اختیار مردم و بنگاهها قرار داشته باشد و در صورت نبود ابزار مناسب، بخشی از آن بدون استفاده مؤثر باقی بماند.
رئیس سازمان بورس همچنین به قانون تأمین مالی تولید و زیرساختها اشاره کرد و گفت: در این قانون نیز موضوع سرمایهگذاری و تأمین مالی ارزی مورد توجه قرار گرفته و بازار سرمایه و بانک مرکزی در این حوزه مسئولیت مهمی بر عهده دارند.
تنوع ابزارها برای گروههای مختلف سرمایهگذاران
صیدی با اشاره به تجربه بازار سرمایه در ایجاد ابزارهای متنوع سرمایهگذاری اظهار کرد: همانطور که صندوقهای درآمد ثابت، سهامی، کالایی و اهرمی برای پاسخ به نیاز گروههای مختلف سرمایهگذاران ایجاد شدهاند، صندوقهای ارزی نیز میتوانند طیف جدیدی از سرمایهگذاران را جذب کنند.
به گفته وی، میزان ریسکپذیری، نیازهای سرمایهگذاری و نوع دارایی موردنظر سرمایهگذاران متفاوت است و به همین دلیل، توسعه ابزارهای متنوع مالی میتواند به عمقبخشی بازار سرمایه کمک کند.
وی در ادامه از همکاری بانک مرکزی برای صدور مجوز صندوقهای ارزی قدردانی کرد و گفت: با توجه به ابعاد و ریسکهای این ابزار جدید، همراهی بانک مرکزی برای عملیاتی شدن صندوقهای ارزی اهمیت زیادی داشت.
صیدی افزود: نخستین مجوزهای مربوط به این صندوقها صادر شده و بانک ملت نیز بهعنوان یکی از بانکهای پیشرو توانسته است فرآیند راهاندازی نخستین صندوق را به سرانجام برساند.
دومین صندوق ارزی تا دو هفته آینده
رئیس سازمان بورس از توسعه سریع صندوقهای ارزی خبر داد و گفت: دومین صندوق ارزی نیز حداکثر تا دو هفته آینده وارد مرحله پذیرهنویسی خواهد شد و این اتفاق را باید آغاز مسیر توسعه این ابزار دانست.
وی افزود: در فصل پاییز و زمستان نیز مجوز چند صندوق ارزی دیگر صادر خواهد شد تا این ابزار بهتدریج جایگاه خود را در بازار سرمایه پیدا کند.
صیدی تأکید کرد: هدف سازمان بورس تنها ایجاد چند صندوق ارزی نیست، بلکه برنامه این است که پس از شکلگیری و توسعه این صندوقها، از ظرفیت آنها برای تأمین مالی پروژههای بزرگ اقتصادی استفاده شود.
حرکت به سمت تأمین مالی پروژههای ارزی
رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار گفت: مرحله بعدی توسعه صندوقهای ارزی، حرکت به سمت صندوقهای پروژه ارزی است.
وی توضیح داد: هرچه حجم صندوقها افزایش یابد و ترکیب داراییهای آنها متنوعتر شود، امکان استفاده از منابع آنها برای تأمین مالی پروژههای بزرگ و دارای توجیه اقتصادی نیز بیشتر خواهد شد.
صیدی از پروژههای فشارافزایی میدانهای گازی، توسعه برخی میدانهای نفت و گاز مشترک، طرحهای بزرگ معدنی و پروژههای پتروشیمی بهعنوان نمونههایی از طرحهایی نام برد که میتوانند از ظرفیت تأمین مالی ارزی بهره ببرند.
وی افزود: در بخش معدن نیز پروژههای مهمی در حوزه فلزات و مواد معدنی وجود دارد که کشور در آنها از مزیت رقابتی برخوردار است و میتوان برای تأمین مالی آنها از ظرفیت صندوقهای پروژه ارزی استفاده کرد.
رئیس سازمان بورس تصریح کرد: بنابراین مسیر پیشرو، حرکت از صندوقهای با درآمد ثابت ارزی به سمت صندوقهای پروژه ارزی است و زیرساختهای لازم برای آغاز این فرآیند نیز در حال شکلگیری است.
انتشار اوراق سلف ارزی در مسیر توسعه ابزارها
صیدی در بخش دیگری از سخنان خود از برنامه بورس کالا برای توسعه ابزارهای ارزی خبر داد و گفت: فرآیند طراحی و کار روی انتشار اوراق سلف ارزی در بورس کالا آغاز شده است.
وی افزود: با همکاری بانک مرکزی، این امکان فراهم خواهد شد که صندوقهای ارزی نیز در آینده بخشی از داراییهای خود را در قالب اوراق سلف ارزی نگهداری کنند.
رئیس سازمان بورس با اشاره به تجربه بانک ملت در زمینه انتشار اوراق ارزی گفت: این بانک پیش از این نیز در تأمین مالی پروژههای بزرگ از طریق انتشار اوراق ارزی تجربه داشته و میتوان از این ظرفیت برای پروژههایی که از توجیه اقتصادی مناسب برخوردارند، استفاده بیشتری کرد.
وی هدف نهایی این برنامه را هدایت منابع ارزی به سمت پروژههای بزرگ و بهویژه طرحهایی عنوان کرد که دارای درآمد ارزی هستند.
تأمین ارز مورد نیاز تولید با ابزارهای جدید
صیدی در پایان با اشاره به نیاز بخش تولید به منابع ارزی گفت: توسعه ابزارهای مالی ارزی میتواند از یک سو به تأمین مالی پروژههای صادراتمحور و افزایش تجارت کمک کند و از سوی دیگر، بخشی از نیاز تولیدکنندگان به منابع ارزی برای خرید مواد اولیه و کالاهای واسطهای را پاسخ دهد.
وی صنعت داروسازی را یکی از بخشهایی دانست که به دلیل وابستگی به واردات برخی مواد اولیه، نیاز قابل توجهی به منابع ارزی دارد.
رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ابراز امیدواری کرد توسعه صندوقهای ارزی و سایر ابزارهای مالی مرتبط، بهعنوان یکی از نشانههای تحول در حوزه ارزی کشور مورد توجه قرار گیرد و نهادهای مالی نیز با استفاده از ظرفیتهای موجود، نقش بیشتری در توسعه این ابزارها و تأمین مالی اقتصاد ایفا کنند.