به گزارش بورس فوری،تازهترین گزارش بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از «خلاصه نتایج شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری ایران» نشان میدهد سه شاخص اصلی تورم شامل تورم 12ماهه، تورم ماهانه و تورم نقطهبهنقطه در اردیبهشتماه 1405 نسبت به ماههای قبل در سطوح بالاتری قرار گرفتهاند.
بر اساس این گزارش که با سال پایه 1400=100 تهیه و منتشر شده، نرخ تورم نقطهبهنقطه در مناطق شهری در اردیبهشتماه امسال به 77.2 درصد رسیده است. همچنین تورم 12ماهه منتهی به اردیبهشت 1405 معادل 53.9 درصد و تورم ماهانه این ماه 8.5 درصد ثبت شده است.
گزارش بانک مرکزی با عنوان «خلاصه نتایج شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری ایران» در خردادماه 1405 منتشر شده و تصویر کلی آن نشان میدهد شاخصهای اصلی تورم در مناطق شهری ایران در پایان بازه مورد بررسی در سطوح بالاتری نسبت به ماههای قبل قرار دارند.
مرور روند تورم 12ماهه در بازه یکسال منتهی به اردیبهشت 1405 نشان میدهد این شاخص از 36.8 درصد در اردیبهشت 1404 به 37.2 درصد در خرداد، 37.6 درصد در تیر، 38.1 درصد در مرداد و 38.9 درصد در شهریور رسیده و سپس در مهرماه وارد کانال 40 درصد شده است.
در ادامه، تورم 12ماهه در آبان 41 درصد، در آذر 42.4 درصد، در دی 44.2 درصد، در بهمن 46.3 درصد و در اسفند 48.3 درصد ثبت شده و در فروردینماه 1405 به 50.6 درصد افزایش یافته است. این شاخص در نهایت در اردیبهشتماه امسال به 53.9 درصد رسیده که بیانگر افزایش تدریجی و پیوسته آن در طول دوره مورد بررسی است.
در بخش تورم ماهانه نیز، نرخ تورم ماهانه اردیبهشتماه 1405 معادل 8.5 درصد اعلام شده است. روند یکسال اخیر تورم ماهانه نشان میدهد این شاخص از 2.3 درصد در اردیبهشت 1404 به 3.9 درصد در خرداد و 3.2 درصد در تیر رسیده و در مرداد 3.4 درصد، شهریور 4.2 درصد و مهر 4.8 درصد ثبت شده است. پس از آن، تورم ماهانه در آبان 3.4 درصد و در آذر 3.3 درصد بوده و در دیماه به 5.7 درصد رسیده است. در بهمنماه 1404 تورم ماهانه 8.4 درصد ثبت شده، اما در اسفند تا 3 درصد کاهش یافته است. با این حال در فروردینماه 1405 دوباره به 7 درصد افزایش یافته و در اردیبهشت به 8.5 درصد رسیده است.
از سوی دیگر، تورم نقطهبهنقطه نیز طی این دوره روندی افزایشی را نشان میدهد. این شاخص که تغییر سطح قیمتها را در یک ماه نسبت به ماه مشابه سال قبل نشان میدهد، در اردیبهشت و خرداد 1404 در سطح 40.3 درصد قرار داشته و سپس در تیرماه 40.6 درصد و در مرداد 41.4 درصد ثبت شده است. تورم نقطهبهنقطه در شهریور 43.9 درصد، در مهر 47.1 درصد و در آبان 47.6 درصد اعلام شده و در آذرماه به 49.9 درصد رسیده است. این شاخص در دیماه 54.9 درصد ثبت شده و در بهمن به 62.2 درصد افزایش یافته است. در اسفند 62.1 درصد و در فروردین 1405 معادل 67 درصد اعلام شده و در اردیبهشتماه امسال به 77.2 درصد رسیده است.
بررسی همزمان این سه شاخص نشان میدهد در اردیبهشتماه 1405، علاوه بر افزایش تورم نقطهبهنقطه، تورم ماهانه نیز در سطح بالایی قرار گرفته و تورم 12ماهه نیز مسیر افزایشی خود را ادامه داده است. از منظر تحلیلی، قرار گرفتن همزمان تورم ماهانه و نقطهبهنقطه در سطوح بالاتر میتواند به این معنا باشد که افزایش قیمتها تنها محدود به مقایسه سالانه نیست و در کوتاهمدت نیز شتاب بیشتری پیدا کرده است؛ موضوعی که معمولاً با وقفه زمانی در شاخص 12ماهه نیز منعکس میشود.
همچنین روند تورم 12ماهه نشان میدهد که از نیمه دوم سال 1404 به بعد، این شاخص با شیب بیشتری افزایش یافته و در ماههای پایانی سال گذشته و ابتدای امسال از کانالهای بالاتری عبور کرده است. در چنین شرایطی، تغییرات تورم ماهانه نقش پررنگتری در مسیر کوتاهمدت تورم ایفا میکند و تداوم نرخهای ماهانه بالا میتواند در ماههای آینده نیز بر سطح تورم عمومی اثرگذار باشد.
بررسی جزئیات تغییرات ماهانه قیمتها در اردیبهشت نشان میدهد فشار تورمی در میان گروههای اصلی «کالاها و خدمات مصرفی» یکنواخت نبوده و برخی سرفصلها جهشهای قابل توجهی را تجربه کردهاند. در این ماه، گروه «بهداشت و درمان» با ثبت تورم ماهانه 23.1 درصدی بیشترین افزایش قیمت را به نام خود زده و در صدر جدول قرار گرفته است؛ افزایشی که با توجه به ماهیت ناگزیر بودن بخشی از هزینههای درمانی، میتواند اثر مستقیمتری بر بودجه خانوارهای شهری بگذارد.
پس از آن، گروه «اثاث، لوازم و خدمات مورد استفاده در خانه» با تورم ماهانه 20.3 درصدی در جایگاه دوم قرار دارد؛ موضوعی که میتواند نشانهای از رشد هزینههای تهیه و جایگزینی کالاهای بادوام و خدمات مرتبط با آن در سبد مصرفی باشد. در مقابل، گروه «تحصیل» با تورم ماهانه 0.5 درصدی کمترین میزان افزایش قیمت را ثبت کرده و همچنان در میان کمنوسانترین بخشهای سبد مصرفی خانوارهای شهری قرار دارد.
در عین حال، تغییر ترکیب گروههای پیشتاز تورم ماهانه از یک ماه به ماه دیگر میتواند نشان دهد موج افزایش قیمتها از یک حوزه مشخص فراتر رفته و بهتدریج بخشهای متنوعتری از سبد کالاها و خدمات را درگیر میکند؛ مسألهای که در نهایت میتواند بر سطح رفاه خانوارها، بهویژه در دهکهای متوسط و کمدرآمد، اثرگذار باشد.